Meira en 30 ár eru liðin síðan ríki gengu í Evrópusambandið sem greiða meira til þess en þau fá til baka frá sambandinu í hvers kyns styrki og annað slíkt. Svokallaðir nettógreiðendur til þess. Síðan hafa þrettán ríki orðið hluti Evrópusambandsins sem eru þvert á móti nettóþiggjendur. Aðallega í Austur-Evrópu. Fá þannig meira frá sambandinu en þau greiða til þess.
Kæmi til þess að Ísland gengi í Evrópusambandið yrði landið nettógreiðandi til sambandsins. Allar rannsóknir sem gerðar hafa verið í þeim efnum staðfesta það. Einungis er spurning hversu marga milljarða króna eða tugi milljaða við myndum greiða til þess umfram það sem við fengjum frá því í hvers kyns styrki og aðrar greiðslur. Þar með talið landbúnaðarstyrki.
Með öðrum orðum myndum við alltaf greiða með okkur. Allt sem við fengjum frá Evrópusambandinu kæmi þannig í raun úr okkar eigin vösum og miku meira en það. Tekjur sambandsins eru aðallega greiðslur frá ríkjum þess sem ákveðið hlutfall af landsframleiðslu þeirra, hlutdeild í virðisaukaskatti og tollar. Það er að segja fyrst og fremst úr vösum almennings.
Kostnaðurinn við að reka Evrópusambandið hefur farið hratt vaxandi á liðnum árum. Fyrir vikið hefur sambandið mjög mikla þörf fyrir fleiri ríki sem geti greitt með sér. Eins og Ísland. Mikill meirihluti ríkja Evrópusambandsins fær meira frá sambandinu en það greiðir til þess eða 17 af 27 miðað við 2023. Við myndum tilheyra minnihlutanum sem borgar reikninginn.
Hjörtur J. Guðmundsson
sagnfræðingur og alþjóðastjórnmálafræðingur
(Ljósmynd: Höfuðstöðvar ríkisstjórnar Evrópusambandsins. Eigandi: © European Union, 2025, CC BY 4.0)