Fyrir viku síðan sagði Ingibjörg Isaksen, þingflokksformaður Framsóknarflokksins og frambjóðandi í formannskjöri hans, við Vísi að þó ákveðin áskorun fælist í því ef flokksformaðurinn ætti ekki sæti á Alþingi væri flokkurinn samvinnuflokkur „og sama hvaða einstakling flokksfélagar okkar kjósa sér til forystu þá munum við finna leiðir til að láta það ganga.“ Í Spursmálum á mbl.is í gær talaði hún hins vegar nánast eins og einhvers konar heimsendir yrði ef sú væri ekki raunin.
Vitanlega segir það sig sjálft að ákveðinn kostur fylgir því að formaður stjórnmálaflokks eigi sæti á Alþingi. Hins vegar er það langt frá því að vera það eina sem máli skiptir eða svo veigamikið að allt annað falli í skuggann. Vandi Ingibjargar er sá að eftir að Lilja Alfreðsdóttir, varaformaður Framsóknarflokksins, lýsti einnig yfir formannsframboði hefur hún áttað sig betur á því að nánast það eina sem hún hefur fram yfir Lilju er þingsætið. Áherzlan á það er í raun veikleiki.
Hitt er svo annað mál að á sama tíma hefur Lilja mun meiri þingreynslu en Ingibjörg og sat þannig á þingi í átta ár, 2016–2024, og fór í gegnum fjórar kosningabaráttur vegna þingkosninga á meðan Ingibjörg hefur setið á þingi í fimm ár og farið í gegnum tvær kosningabaráttur. Þá hefur Ingibjörg enga reynslu sem ráðherra á meðan Lilja var ráðherra frá 2016-2024 í fjórum ólíkum ráðuneytum. Þar á meðal fór hún með utanríkismálin sem skipta miklu máli þessi misserin.
Með hliðsjón af menntun og reynslu hefur Lilja að sama skapi óneitanlega mikið forskot. Bæði með tilliti til utanríkismála og að sama skapi efnahagsmálanna sem eru hinn stóri málaflokkurinn í dag. Hún er þannig með meistaragráðu í alþjóðahagfræði frá Columbia-háskóla í Bandaríkjunum og hefur meðal annars starfað sem aðstoðarframkvæmdastjóri á skrifstofu alþjóðasamskipta í Seðlabanka Íslands og ráðgjafi hjá Alþjóðagjaldeyrissjóðnum í Washington.
Vitanlega hefur Ingibjörg einnig ýmislegt fram að færa. Hún er menntaður íþróttakennari og hefur meðal annars reynslu af kennslu, rekstri fyrirtækis og sveitarstjórnarmálum. Annars grefur það undan áherzlu Ingibjargar á þingsetuna að ráðandi aðilar í Framsóknarflokknum hafi fyrst reynt að fá Willum Þór Þórsson, fyrrverandi ráðherra og þingmann, í framboð sem líkt og Lilja er ekki á Alþingi. Ingibjörg kom ekki til álita fyrr en ljóst þótti að hann tæki ekki slaginn.
Willum lýsti síðan yfir stuðningi við Lilju á þeim forsendum að Framsóknarflokkurinn þyrfti „á sterkri forystu að halda.“ Sagðist hann hvetja hana til „að gefa kost á sér til formennsku og leiða flokkinn inn í næsta Framsóknaráratug.“ Lilja hafði þá ekki formlega lýst yfir framboði en Ingibjörg hafði hins vegar gert það nokkrum dögum áður. Með öðrum orðum er Willum heldur ekki á því að þingsæti sé einhver forsenda. Enda hefði hann þá sjálfur varla íhugað framboð.
Með öðrum orðum er ljóst að þingsæti þótti engan veginn úrslitaatriði að mati umræddra aðila með Sigurð Inga Jóhannsson, fráfarandi formann Framsóknarflokksins, í broddi fylkingar. Velta má fyrir sér hvort flokkurinn sé ekki lengur samvinnuflokkur að mati Ingibjargar? Ber að skilja það sem svo að hún ætli ekki að eiga í góðri samvinnu við Lilju verði sú síðarnefnda kjörin formaður? Slík samvinna er að sjálfsögðu möguleg og vel rúmlega það. Sé viljinn til staðar.
Hjörtur J. Guðmundsson
sagnfræðingur og alþjóðastjórnmálafræðingur
(Ljósmynd: Ingibjörg Isaksen, þingflokksformaður Framsóknarflokksins. Eigandi: Skjáskot af Ruv.is)