Málflutningur Evrópusambandssinna hefur iðulega verið sá að við þyrftum einkum að taka upp evruna til þess að losna við gengissveiflur í utanríkisviðskiptum sem yrði þá eðli málsins samkvæmt einungis gagnvart henni. Hins vegar er veruleikinn sá að vöruviðskipti fara einkum fram í dollurum en ekki evrum samkvæmt gögnum Hagstofunnar.
Til að mynda voru fluttar út vörur fyrir rúma 537 milljarða króna á síðasta ári í dollurum en tæpa 276 milljarða í evrum eða hátt í tvöfalt meira í dollurum. Á sama tíma voru fluttar inn vörur fyrir tæpa 493 milljarða króna í dollurum og tæpa 553 milljarða í evrum. Með öðrum orðum eru utanríkisviðskiptin heilt á litið miklu meiri í dollurum en evrum.
Við þær aðstæður skiptir fyrir vikið ekki aðeins gengi evrunnar máli heldur einnig og enn frekar dollarans en gjarnan hafa verið miklar sveiflur á milli þeirra. Nokkuð sem myndi ekki breytast þó Ísland gengi í Evrópusambandið og tæki upp evruna enda fara alþjóðleg viðskipti til að mynda með eldsneyti og ál fram í dollurum og myndu gera það áfram.
Fyrrnefndur málflutningur stenzt því einfaldlega ekki skoðun nema í bezta falli að mjög takmörkuðu leyti. Tal um að þetta skipti ekki máli þar sem vöruviðskiptin séu mest við Evrópusambandið breytir engu um gengissveiflurnar á milli þeirra gjaldmiðla sem notaðir eru. Þær yrðu eftir sem áður fyrir hendi hvað sem líður ákvörðunarstað vörunnar.
Hjörtur J. Guðmundsson
sagnfræðingur og alþjóðastjórnmálafræðingur
(Ljósmynd: Bandarískir peningar. Eigandi: Hjörtur J. Guðmundsson)