Hefur ítrekað kallað eftir Evrópusambandsher

Forsætisráðherra Evrópusambandsins, Ursula von der Leyen, hefur í gegnum tíðna ítrekað kallað eftir því að til yrði sérstakur her sambandsins. Bæði þegar hún var varnarmálaráðherra Þýzkalands og eftir að hún tók við núverandi embætti. Ófáir aðrir forystumenn Evrópusambandsins hafa kallað eftir því sama. Til dæmis lýsti Andrius Kubilius, varnarmálaráðherra sambandsins, því yfir í byrjun þessa árs að það þyrfti að koma sér upp hundrað þúsund manna fastaher.

Til að mynda kallaði von der Leyen eftir því í stefnuræðu sinni í þingi Evrópusambandsins haustið 2021, í kjölfar þess að bandaríski herinn yfirgaf Afganistan, að sambandið kæmi sér upp eigin hersveitum. Tímabært væri að Evrópusambandið sýndi pólitískan vilja sinn til þess og setja á laggirnar Evrópusambandsher sem gæti gripið til aðgerða óháð NATO. Þegar hafa verið tekin skref í þá átt en sambandið hefur til að mynda sitt eigið herráð og hraðsveitir starfa undir fána þess.

„Ég er sannfærð um að Evrópusambandsher gerir Evrópusambandið sterkara en ekki veikara og að það geri vestrænt varnarsamstarf sterkara en ekki veikara,“ sagði von der Leyen enn fremur í ræðu á fundi á vegum German Marshall Fund of the United States (GMF) í marz 2015. Við þetta bætist síðan að samkvæmt skoðanakönnun fyrr á þessu ári í nokkrum af helztu ríkjum sambandsins reyndust 60-83% hlynnt slíkum her. Málið er þannig á engan hátt úr lausu lofti gripið.

Hjörtur J. Guðmundsson
sagnfræðingur og alþjóðastjórnmálafræðingur

(Ljósmynd: Ursula von der Leyen, forsætisráðherra Evrópusambandsins. Eigandi: © European Union, 2026)